نوروز و...

يا هر چه شیشه وسفال درخانه داشتند از پشت بام ها به پایین می انداختند ومی شکستند تا سال نو  سفال ها وشیشه ها ی نوی داشته باشند.

در مراسم نوروز مردم قبل از شروع  سال به جنب وجوش می افتند ومقدمات سال نو را فراهم می کنند همه به فکر تهیه لباس نومی افتند چند هفته قبل از نوروز خانه هارا مرتب و تمیز می کنند و قالی ها و فرش هاوشیشه ی اتاق ها را می شویند. شیرینی های نوروزی می پزند از جمله کلمبه(کلوچه)، روورکرده (رو وا كرده)، قتاب وبعضی شیرینی ها وکیک های دیگر تهیه می کنند وهمچنین سمنو می پزند . قبل از نوروز هرچه خوراکی از جمله آش خشک وبلغور اگر داشته باشند مصرف می کنند تا برای سال آینده نماند ودوباره کیسه ها را از گندم و برنج پر می کنند. گندم یا عدس یا مجوك يا جو در گلدان می کارند و به عنوان سبزه یا به اصطلاح  کاکُل برای عید پرورش  می دهند.                                                                             

الفه

  پیش روز نوروز ، روز الفه نامیده می شود(عيد اول) ومردم به الفگی می روند. در مسجد برای کسانی که در طول سال کهنه مرده اند مجلس بزرگداشت و یادبودی برگزار می شود و مردم  برای رفتگان طلب آمرزش می کنند. مردها به مسجد می روند ومجالس زنانه در منزل تازه درگذشتگان یا در مهدیه برگزار    می شود. وهمچنین عده ای به مزار شهدا وقبرستان می روند واخلاص و فاتحه می خوانند.                      

روز قبل از عید و سال تحویل به حمام می روند وپا و سر خود را حنا می بندند. لحظه ی سال تحویل عده ای به مسجد می روند تا دعا بخوانند  و از برکت آن دعا در تمام مدت سال از خطرات مصون بمانند و زندگیشان پر برکت و غرق در نعمت گردد . گروهی نیز در خانه می مانند وعقیده دارند نباید در این لحظه از خانه به دور بود. شب عید هم پلو می پزند . چند لحظه قبل از سال تحویل اندکی آرد خمیر می کنند و در گوشه ای   می گذارند تا وربیاید . سماور را آتش می کنند و سفره هفت سین را می چینند و لباس های نو می پو شند و اسفند دود می کنند در هر اتاق چراغ یا شمعی روشن می کنند آنگاه سفره ی سفیدی وسط آن پهن می کنند جلو قرآن یک آینه قرار می دهند جلو آینه چند  دانه گندم می پاشند وروی آینه هم یک تخم مرغ می گذارند تا در موقع سال تحویل تخم مرغ روی آینه بچرخد سینی هفت سین را در وسط سفره در جای مناسبی می گذارند (سمنو،سکه،،سرکه، سیر ، سنجد،سماق وسیب) وسبزه ای که رویانده اند در کنار آن ها در گوشه ای قرار    می دهند و روی آب چند ساقه سبزه می اندازند و تنگ ماهی هم به آن می افزایند و انواع آجیل مثل استك شور(هسته زردالو)،بادام ، تخمه روزگردان ، نخود برشته ،كنو،و شیرینی های سنتی و كيك  درسفره قرار می دهند وقتی لحظه ی سال تحویل فرا می رسد اعضای خانواده دور سفره  می نشینند ودعا یا قرآن می خوانند و بعد از سال تحویل به هم تبریک می گویند وروبوسی می کنند. شب اول سال نو پلو  می خورند وبعدأ از خمیری که قبل از سال گردش آماده کرده اند، جوش پره درست می کنند ودر وقت مناسبی که همه دور هم جمع شده اند می خورند وشنبه اول سال هم آش می پزند اگر نوروز به شنبه افتاد آن را مبارک تر می دانند و بیشتر شادی می کنند. دختران دم بخت به سبزه زار ها  می روند، برای گشودن بخت خود روبه قبله می نشینند و سبزه گره می زنند، زنان بی فرزند لب آب می نشینند و کلوخ در آب می اندازندو دعا می کنند.                                                                                                                              

روز نوروز به دید وبازدید اقوام وهمسایه ها می روند وتبریک می گویند واز شیرینی ها ی نوروزی به هم تعارف می کنند همچنین به قبرستان می روند ویک سبزه روی قبر عزیزان از دس رفته خود می گذارند وفاتحه می خوانند، روز چهارشنبه اول سال معتقدند که پای خود را به سبزه ها باید بزنند واین کار خوش یمن و مبارک می دانند وبه این خاطر به صحرا وسبزه زار ها می روند. روز سیزده بدر به خارج از شهر وبه باغ وبستان می روند  واز فضای طبیعت استفاده می کنند.

چندشيريني نوروزي

كُلُمبه زنجبيلي :آرد را با روغن ومقداري زنجبيل و شكر و زعفران خمير مي كنند و مدتي مي گذارند تا ور بيايد و بعد خمير رازواله مي كنند  و با چوبه پهن مي كنند و با وسيله اي به نام پسكي منقش مي سازند و بعد با قالب هاي گرد يا لوزي يا با سر استكان مي برند و آن را مدتي زير شال خميري مي گذارند تا سفت شود و بعد با سوزن چند سوراخ مي كنند تاهنگام پختن باد نكند و بعد روي آن را با سفيده ي  تخم مرغ لعاب ميدهند و آن را به تنور مي برند و مي پزند بعد از پختن آن را با زعفران خال  مي زنند تا تزيين شود. كلمبه شيريني خوشمزه اي است كه تا مدت زيادي مي توان آن را نگهداري كرد و دير فاسد مي شود .

رو واكرده:خمير رو واكرده مانند كلمبه تهيه مي شود ولي شكر ندارد و قالب آن بزرگ تر است و آن را نازك تر درست مي كنند بعد از آنكه از تنور بيرون آمد آن ها را دو تادوتا مي چينند و در بين هر دو تايي مقداري از حلواي مخصوصي كه از شيره ي انگور عسكري و مغز گردو و كنجد و زعفران به دست آمده قرار مي دهند و آن ها را به هم مي چسپانند. و روي آن ها را با آب زعفران خال مي زنند تا قشنگ شود.

قطاب: مقداري آرد را با نمك و زردچوبه و روغن حيواني يا نباتي خمير مي كنند و بعد از آن كه خمير برامد آن به قسمت هاي كوچكي تقسيم مي كنند و با چوبه پهن مي كنند و روي آن را با باري كه قبلا آماده كرده اند پر مي كنند اين  بار از مقداري عدس يا ماش چرخ شده و و ادويه جات ديگر از جمله فلفل تشكيل شده بعد دو لاي خمير پهن شده را روي بار مي اندازند كه در اين صورت به شكل نيم ماه در مي آيد ودور آن را به شكل مار پيچ مي بندند كه محكم و زيبا شود مدتي آن را زير شال مي گذارند و بعد با سوزن چند سوراخ مي كنند تاهنگام پختن باد نكند بعد آن را به تنور مي برند و مي پزند و بين شكل يك خوراكي بسيار خوشمزه به دست مي آيد بعضي از اين نوع شيريني به صورت گرد هم درست مي شود .

جوشپره: مقداري آرد را خمير مي كنند وو به قسمت هاي مساوي تقسيم مي كنند و هر قسمت را با تير آش يا همان چوبه پهن مي كنند و خمير پهن شده را در اندازه چهار سانتي متري كمتر يا بيشتر برش مي دهند و بعد از باري كه قبلااز عدس پخته يا ماش ، كنو، سبزي (ريحان يا جعفري )وبو مادران يا ترخ، ،مجوك وخشخاش وفلفل و گاهي گوشت چرخ شده آماده كرده اند در وسط رشته پهن برش خورده          مي گذارند و دو لبه خمير را روي هم مي گذارند و مي بندند و هر قسمت بار گذاشته شده را مي برند و آن هارا در ديگ آب جوش مي ريزند تا بپزد بعد از چند دقيقه مي پزد و آن را با چولي(كفگير سله اي پهن كه از چوب بافته شده)  مي كشند و در بشقاب مي گذارندروي آن را قروت و نعنا و روغن مي ريزند تا هم تزيين شود و هم خوشمزه تر شود اي غذا بسيار خوشمزه و مقوي است و با هر ذايقه اي سازگار است.                                                                                          

شروا:آبي كه جوشپره را با آن پخته اند بيرون نمي ريزند بلكه بعد خوردن جوشپره آز آن به عنوان يك نوشابه مقوي، خوشمزه و هاضم استفاده مي كنند اين  نوشيدني شروانام دارد.